Wat is marktstructuur bij traden?
Marktstructuur is hoe je op de grafiek ziet in welke trend de markt zit. Je kijkt naar de highs en lows. Maakt de prijs higher highs en higher lows, dan zit je in een uptrend. Bij lower highs en lower lows zit je in een downtrend. Blijft de prijs in dezelfde range, dan consolideert de markt. Met de break of structure zie je of de trend doorloopt.
Als je een huis bouwt op slechte grond, dan stort het vroeg of laat in. Met traden werkt het precies zo. Snap je marktstructuur niet, dan mis je een heel belangrijk deel van je fundament.
Ik ben nu ruim 7 jaar fulltime trader en heb in die tijd meer dan 1.000 traders begeleid. Marktstructuur is echt de basis van het traden. In dit artikel leg ik uit wat het betekent, hoe je een trend herkent en wat een break of structure en een break of market structure zijn. Daarna laat ik zien hoe je het zelf oefent in TradingView.
Liever kijken? Dit artikel komt uit deze video.
Wat betekent marktstructuur?
Marktstructuur is eigenlijk niks anders dan kijken in wat voor trend de markt zich bevindt. In het Engels heet het market structure. Je kijkt naar de toppen en de bodems die de prijs maakt, de highs en de lows. Hoe die zich tot elkaar verhouden, vertelt je of de prijs stijgt, daalt of stilstaat.
Een high is een top waarna de prijs weer zakt. Een low is een bodem waarna de prijs weer stijgt. De markt beweegt nooit in een rechte lijn. Hij gaat omhoog, zakt een stuk terug en gaat dan weer verder. Juist in die golven zie je de structuur.
Bij marktstructuur heb je drie soorten trends.
Uptrend
De prijs maakt steeds een higher high en een higher low. Elke top ligt hoger dan de vorige, en elke bodem ook.
Consolidatie
De prijs blijft in dezelfde range. Hij wil niet omhoog en hij wil niet omlaag. Er wordt niks gebroken.
Downtrend
De prijs maakt steeds een lower high en een lower low. Elke top ligt lager dan de vorige, en elke bodem ook.
Vaak volgen ze elkaar op. Een uptrend gaat over in consolidatie, en daarna kan een downtrend komen. Of andersom.
Heb je marktstructuur echt nodig bij traden?
Misschien denk je dat je marktstructuur niet nodig hebt. Daar ben ik het eigenlijk een beetje mee eens. Alleen op marktstructuur traden zou ik ook niet doen. Maar ik gebruik marktstructuur wel om liquiditeit te lezen. En daarom is het toch heel belangrijk.
Liquiditeit zit op plekken waar veel orders liggen. Denk aan de stoplossen van andere traders boven een high of onder een low. Die highs en lows haal je uit de marktstructuur. Snap je de structuur niet, dan zie je ook niet goed waar de liquiditeit ligt.
Er is nog een reden. Zodra je marktstructuur echt begrijpt, merk je dat je veel rustiger wordt. Je snapt simpelweg beter waar de prijs op reageert. Je ziet of een terugval gewoon bij de trend hoort, of dat er echt iets aan het veranderen is.
Higher high en lower low herkennen
Er zijn vier begrippen die je moet kennen. Ze klinken lastiger dan ze zijn.
- Higher high. Een top die hoger ligt dan de vorige top.
- Higher low. Een bodem die hoger ligt dan de vorige bodem.
- Lower high. Een top die lager ligt dan de vorige top.
- Lower low. Een bodem die lager ligt dan de vorige bodem.
In een uptrend zie je dus higher high, higher low, higher high, higher low. In een downtrend zie je lower high, lower low, lower high, lower low. Zie je geen duidelijke richting en blijft de prijs tussen dezelfde toppen en bodems, dan zit je in consolidatie.
| Trend | Toppen | Bodems | Wat je verwacht |
|---|---|---|---|
| Uptrend | Higher highs | Higher lows | Prijs gaat verder omhoog |
| Downtrend | Lower highs | Lower lows | Prijs gaat verder omlaag |
| Consolidatie | Binnen de range | Binnen de range | Wachten tot er iets breekt |
Wat is een break of structure?
Hoe weet je of je nog in dezelfde trend zit? Dat bepaal je met de break of structure, vaak afgekort als BOS. Het betekent letterlijk het breken van de structuur.
In een uptrend heb je een break of structure als de prijs boven de vorige higher high uitkomt. In een downtrend heb je er een als de prijs onder de vorige lower low zakt.
Een break of structure vertelt je dat je nog steeds in dezelfde trend zit. Zie je in een uptrend een break of structure, wat kan je dan verwachten? Dat de prijs na een terugval weer keurig omhoog gaat. In een downtrend werkt het precies andersom. Daar verwacht je na een break of structure dat de prijs weer verder naar beneden gaat.
Eigenlijk is het een heel mooi spelletje. Break of structure, terugval, weer een break of structure. Zolang dat doorgaat, zit je in dezelfde trend.
Break of market structure, wanneer draait de trend?
Op een gegeven moment houdt elke trend op. Dat zie je aan de break of market structure.
Stel, je zit in een uptrend. De prijs zakt terug en breekt nu door de vorige higher low heen. Dan heb je geen break of structure meer, maar een break of market structure. Dat is een trendverandering. Vanaf dat punt kan je verwachten dat de prijs verder naar beneden gaat. En dan ga je weer op zoek naar break of structures, maar nu in de downtrend.
In een downtrend is het andersom. Breekt de prijs boven de vorige lower high uit, dan heb je een break of market structure naar boven. Daarna verwacht je dat de prijs omhoog gaat en zoek je weer naar break of structures in de uptrend.
Je hoort hier veel verschillende namen voor. Change of character, ook wel CHoCH, market structure shift of reversal. Het komt allemaal op hetzelfde neer, een trendverandering.
| Break of structure | Break of market structure | |
|---|---|---|
| In een uptrend | Prijs breekt boven de vorige higher high | Prijs breekt onder de vorige higher low |
| In een downtrend | Prijs breekt onder de vorige lower low | Prijs breekt boven de vorige lower high |
| Wat het zegt | De trend loopt door | De trend draait |
Wil je zien hoe ik dit in mijn strategie gebruik? In mijn gratis community leg ik mijn volledige strategie uit, stap voor stap.
Join de gratis community →Wat doe je als de markt consolideert?
Soms zie je geen higher highs en ook geen lower lows. De prijs blijft lekker in dezelfde range. Hij wil niet omhoog en hij wil niet omlaag. Dat is consolidatie.
In consolidatie wordt er niks gebroken. Er is dus ook geen break of structure en geen break of market structure. Dan moet je gewoon wachten tot de prijs op een gegeven moment iets breekt. Pas daarna kijk je weer welke kant de structuur op gaat.
Veel beginners willen in een range toch een trend zien. Ga dan niet zelf een trend verzinnen. Wachten is hier gewoon de beste keuze.
Zo kan je een trend herkennen in TradingView
In de video laat ik het op de dagelijkse chart zien. Op een hogere timeframe zijn de highs en lows vaak duidelijker en zie je het grotere plaatje.
Dan een tip die het een stuk makkelijker maakt. Klik bovenin op de barstijl en kies de lijngrafiek. Zet hem ook bij je favorieten, dan heb je hem steeds met één klik. Een lijngrafiek verbindt alleen de slotkoersen. De lonten vallen weg en je ziet de golven veel beter. Higher low, higher low, je ziet het meteen.
Het klopt niet altijd helemaal, maar meestal wel. Twijfel je over een top of bodem, zet dan de candles weer aan en kijk opnieuw.
- Open een hogere timeframeBegin bijvoorbeeld op de dagelijkse chart. Daar zie je het grotere plaatje.
- Zet de lijngrafiek aanVia de barstijl bovenin. Zo vallen de lonten weg en zie je de golven.
- Markeer de highs en lowsZet bij elke duidelijke top en bodem een markering. Let alleen op de grote golven.
- Bepaal de trendHigher highs en higher lows is een uptrend. Lower highs en lower lows is een downtrend. Geen van beide is consolidatie.
- Teken de breaksGeef elke break of structure en elke break of market structure aan. Zo zie je waar de trend doorliep en waar hij draaide.
Let er ook op dat de structuur per timeframe kan verschillen. Op de dagelijkse chart kan je in een uptrend zitten, terwijl de prijs op een kleinere timeframe even zakt. Kijk daarom eerst naar het grotere plaatje.
Veelgemaakte fouten met marktstructuur
- Elk klein bewegingetje als high of low tekenen. Dan zie je overal breaks en snap je er niks meer van. Kijk naar de duidelijke golven.
- Een trend zien in consolidatie. Blijft de prijs in dezelfde range, dan wacht je tot er iets breekt.
- Te snel conclusies trekken na een break of market structure. Die zegt dat de trend kan draaien. Meer bevestiging krijg je als daarna ook break of structures in de nieuwe richting komen.
- Alleen op marktstructuur traden. Het is de basis, maar je wil je er niet toe beperken. Ik gebruik het vooral om liquiditeit te lezen.
- Te weinig oefenen. Een keer een video kijken is niet genoeg. Je moet het zelf heel vaak op de grafiek doen.
Hoe word je beter in marktstructuur?
Waarschijnlijk vind je het na het lezen nog best ingewikkeld. Dat is normaal. Met marktstructuur moet je oefenen, oefenen en nog eens oefenen. Hoe vaker je highs en lows tekent, hoe sneller je het ziet.
Ga terug in de grafiek, teken de structuur en kijk dan pas wat de prijs daarna deed. Klopte je verwachting na een break of structure? Zag je de break of market structure op tijd? Zo train je je oog.
Mijn studenten gaan allemaal door dezelfde fases. Strategie leren, backtesten, forward testen, live traden en opschalen. Marktstructuur is de basis daaronder. Vanaf daar kan je echt gaan bouwen aan een strategie die klopt.
Wil je weten hoe ik zelf werk en hoe mijn volledige strategie in elkaar zit? Die leg ik van A tot Z uit in mijn gratis community.
Veelgestelde vragen
Wat is marktstructuur?
Marktstructuur is hoe je op de grafiek ziet in welke trend de markt zit. Je kijkt naar de highs en lows die de prijs maakt en of die hoger of lager liggen dan de vorige.
Wat is het verschil tussen een higher high en een lower low?
Een higher high is een top die hoger ligt dan de vorige top. Die zie je in een uptrend. Een lower low is een bodem die lager ligt dan de vorige bodem. Die zie je in een downtrend.
Wat is een break of structure?
Een break of structure (BOS) is het moment dat de prijs in een uptrend de vorige high breekt, of in een downtrend de vorige low. Het vertelt je dat je nog steeds in dezelfde trend zit.
Wat is het verschil tussen een break of structure en een break of market structure?
Een break of structure zegt dat de trend doorloopt. Een break of market structure is een trendverandering. In een uptrend breekt de prijs dan de vorige higher low, in een downtrend de vorige lower high.
Is een change of character hetzelfde als een break of market structure?
Ja. Change of character, break of market structure en reversal zijn verschillende namen voor hetzelfde, een trendverandering.
Hoe kan je een trend herkennen?
Kijk naar de highs en lows. Higher highs en higher lows betekent een uptrend, lower highs en lower lows een downtrend. Blijft de prijs in dezelfde range, dan consolideert de markt.
Op welke timeframe kijk je naar marktstructuur?
Begin op een hogere timeframe zoals de dagelijkse chart. Daar zijn de highs en lows duidelijker. Met een lijngrafiek in TradingView zie je de structuur nog makkelijker.
Kan je alleen met marktstructuur winstgevend traden?
Ik zou me niet beperken tot alleen marktstructuur. Het is wel een heel belangrijke basis, ook om liquiditeit te herkennen. Daarop bouw je de rest van je strategie.