Traden begrippen uitgelegd

Als je net begint met traden, hoor je overal woorden als pips, lots, spread, hefboom en drawdown. En iedereen praat erover alsof je allang weet wat het betekent.

Ik ben ruim 7 jaar fulltime trader en heb meer dan 1.000 traders begeleid. Hier zet ik de traden begrippen die je het eerst tegenkomt op een rij, per groep en elk kort uitgelegd. Waar een onderwerp meer nodig heeft, link ik naar het artikel waarin ik het helemaal uitleg. Halverwege reken ik ook een lot size voor je uit.

Traden begrippen voor de basis

Met deze woorden kan je een grafiek en een order lezen.

Broker

Een broker is het bedrijf dat jouw orders naar de markt brengt. Bij een gewone bank kan je niet op de valutamarkt handelen, daar heb je een broker voor nodig. Let vooral op betrouwbaarheid, spreads en commissies. In Nederland kan je in het register van de AFM checken of een partij een vergunning heeft.

CFD

Een CFD, contract for difference, is een contract met je broker over het prijsverschil van iets. Je koopt dus geen echte euro's of echt goud, je speelt alleen in op de beweging. Bij de meeste brokers handel je forex, goud en indices als CFD. Daardoor kan je makkelijk short gaan en met hefboom werken. Brokers in de EU moeten laten zien welk percentage van hun klanten geld verliest met CFD's. Dat is meestal ruim de helft.

Long en short (shorten)

Long gaan betekent dat je koopt omdat je verwacht dat de prijs stijgt. Short gaan, of shorten, betekent dat je verkoopt omdat je verwacht dat de prijs daalt. Je sluit een short later door terug te kopen. Is de prijs dan lager, dan sta je in de winst. Verwacht je een stijging, dan ben je bullish. Verwacht je een daling, dan ben je bearish.

Pip

Een pip is de kleinste standaardbeweging van een valutapaar. Bij de meeste paren is één pip 0,0001, het vierde cijfer achter de komma. Bij paren met de Japanse yen is het 0,01. Gaat EUR/USD van 1,1000 naar 1,1020, dan is dat een beweging van 20 pips.

Zie je vijf cijfers achter de komma, dan is dat laatste cijfer een tiende pip. Bij goud verschilt het per broker wat een pip is. Check dat dus bij je broker voordat je gaat rekenen.

Lot size

Je lot size is de grootte van je positie. Bij forex is 1 standaard lot 100.000 eenheden van de eerste valuta in het paar. Hoe groter je lot size, hoe meer elke pip waard is.

Met een te grote lot size ben je snel veel kwijt. Meer over pips en lots lees je in mijn uitleg over forex traden voor beginners.

Spread

De spread is het verschil tussen de koopprijs en de verkoopprijs. Dat verschil betaal je bij elke trade aan je broker, dus je begint altijd een klein stukje in de min. Bij drukke paren als EUR/USD is de spread meestal klein. Rond nieuws, 's nachts en bij paren waar weinig in gehandeld wordt, is hij vaak groter. Daarnaast rekenen veel brokers nog commissie per trade.

Volatiliteit

Volatiliteit zegt hoe hard en hoe snel de prijs beweegt. Je ziet het vooral rond belangrijk nieuws en als Londen of New York opent. Bij veel beweging is de spread vaak groter, heb je meer kans op slippage en heb je meestal een grotere stoploss nodig. En een grotere stoploss vraagt om een kleinere lot size.

Slippage

Slippage is het verschil tussen de prijs die je wilde hebben en de prijs waarop je order echt wordt uitgevoerd. Het gebeurt vooral als de markt heel snel beweegt, zoals bij nieuws, of als er weinig volume is. Ook je stoploss kan daardoor net iets slechter gevuld worden. Slippage kan ook in je voordeel uitvallen, maar reken daar niet op.

Begrippen over je positie en risico

Hier draait het om hoeveel je riskeert en wanneer je uit een trade gaat.

Stoploss

Een stoploss, ook wel stop loss, is een order die je trade automatisch sluit als de prijs een bepaald punt raakt. Zo bepaal je vooraf hoeveel je maximaal verliest op een trade. Zet hem meteen als je de trade plaatst.

Bijna iedereen zet zijn stoploss net boven een high of net onder een low. Daar ligt dus veel liquiditeit, en daarom wordt een stoploss daar vaak net geraakt voordat de prijs alsnog de goede kant op gaat. Hoe dat werkt, lees je hieronder bij liquiditeit.

Take profit (TP)

Take profit, afgekort TP, is een order die je trade automatisch in de winst sluit op een prijs die je vooraf kiest. De verhouding tussen je stoploss en je TP heet je risk reward. Riskeer je 20 pips om er 40 te pakken, dan is dat 1 op 2. Hoe hoger je risk reward, hoe minder vaak je gelijk hoeft te hebben om onderaan de streep geld over te houden.

Hefboom (leverage)

Hefboom, in het Engels leverage, betekent dat je een grotere positie kan openen dan het geld op je account. Met een hefboom van 1 op 30 kan je met €1.000 een positie van €30.000 openen. Je winst en je verlies worden dan allebei groter.

Bij traden met hefboom hangt wat je echt riskeert af van je lot size en je stoploss. In de EU mogen brokers particulieren maximaal 30 keer hefboom geven op de grote valutaparen, 20 keer op goud en 2 keer op crypto.

Margin en margin call

Margin is het deel van je eigen geld dat je broker vastzet als onderpand zolang je trade openstaat. Bij een hefboom van 1 op 30 is dat ongeveer 3,3% van je positie. Een margin call krijg je als je verlies zo groot wordt dat je account die margin bijna niet meer dekt. Je broker waarschuwt je dan. Zakt je account verder, dan sluit hij je posities automatisch. In de EU gebeurt dat voor particulieren uiterlijk als je vermogen onder de helft van de benodigde margin komt.

Drawdown

Drawdown is hoeveel je account is gezakt vanaf zijn hoogste stand, meestal in procenten. Staat je account op €10.000 en zakt het naar €9.500, dan zit je in een drawdown van 5%. Je grootste drawdown uit je backtest zegt veel over hoeveel je per trade kan riskeren. Hoe je dat uitrekent, staat in mijn artikel over een propfirm challenge halen.

Bij propfirms heb je een maximale drawdown per dag en in totaal. Bij de meeste tellen je openstaande trades daar ook in mee.

Hoe bereken je je lot size?

Je lot size kies je niet op gevoel. Je deelt het bedrag dat je wil riskeren door je stoploss in pips keer de pipwaarde per lot. Een voorbeeld met EUR/USD.

Met ongeveer 0,5 lot verlies je dus rond de €100 als je stoploss wordt geraakt. Is je stoploss twee keer zo groot, 40 pips, dan halveert je lot size naar ongeveer 0,25 lot. Je risico blijft dan hetzelfde.

Let wel op. De pipwaarde van $10 is in dollars en je account staat in euro's, dus het exacte getal wijkt iets af. Bij andere paren en bij goud is de pipwaarde ook anders. Je platform rekent het exact uit. Check het dus voordat je de trade plaatst.

Dit is een rekenvoorbeeld en geen belofte. Stoplosses worden geraakt en verlies hoort bij traden. Door slippage kan een verlies ook net iets groter uitvallen dan gepland.

Begrippen op de grafiek

Deze begrippen kom je tegen als je een grafiek gaat analyseren. Ik werk zelf met marktstructuur, liquiditeit en fair value gaps.

Marktstructuur

Marktstructuur is kijken in wat voor trend de markt zit, aan de hand van de highs en lows die de prijs maakt. Maakt de prijs steeds een higher high en een higher low, dan zit je in een uptrend. Steeds een lower high en een lower low is een downtrend. Breekt de prijs door de vorige high of low in de richting van de trend, dan is dat een break of structure. Meer daarover lees je in mijn artikel over marktstructuur.

Liquiditeit

Liquiditeit op de grafiek gaat over de plekken waar veel orders en stoplosses liggen. Vooral net boven highs en net onder lows. De prijs beweegt van liquiditeit naar liquiditeit. Prikt hij net door een high of low, pakt hij de stops en draait hij daarna, dan heet dat een liquidity sweep. Hoe ik dat gebruik, lees je in mijn artikel over liquiditeit traden.

Fair value gap (FVG)

Een fair value gap is een gat in de prijsactie dat ontstaat als de markt in korte tijd hard één kant op beweegt. Je ziet het in drie candles. De wiek van de eerste en de wiek van de derde candle raken elkaar niet meer. De prijs komt vaak terug om dat gat op te vullen. Hoe je hem herkent, lees je in mijn uitleg over de fair value gap.

Support en resistance

Support is een prijsniveau waar de prijs eerder steeds omhoog is gegaan. Resistance is een niveau waar hij steeds omlaag is gegaan. Wordt support doorbroken, dan wordt het vaak resistance, en andersom. Juist omdat iedereen die lijnen ziet, liggen er net voorbij veel stoplosses. Daarom schiet de prijs er vaak eerst even doorheen voordat hij draait.

Order block

Een order block is de laatste candle in de andere richting vlak voor een sterke beweging. Bij een bullish order block is dat de laatste dalende candle voor een harde stijging. Bij een bearish order block is het de laatste stijgende candle voor een harde daling. Het idee is dat daar grote partijen zijn ingestapt en dat de prijs er later op reageert. Zo'n harde beweging laat vaak ook een fair value gap achter.

Begrippen bij propfirms

Ik handel zelf het meest met funded accounts. Deze woorden kom je daarbij tegen.

Propfirm

Een propfirm is een bedrijf dat jou geld geeft om mee te handelen. Eerst moet je laten zien dat je het kan, met een challenge. Haal je die, dan krijg je meestal rond de 80% van de winst die je maakt. Waar je op let bij het kiezen, lees je in mijn artikel over de beste propfirm kiezen.

Challenge

Een challenge is de test die je bij een propfirm moet halen voordat je funded wordt. Meestal moet je eerst 10% winst halen en daarna nog 5%, zonder over de verliesgrenzen per dag en in totaal te gaan. Je betaalt de challenge vooraf. Faal je, dan ben je dat bedrag kwijt en begin je opnieuw.

Funded account

Een funded account is het account dat je krijgt als je de challenge hebt gehaald. Je handelt dan met het geld van de propfirm en houdt een groot deel van de winst. Die uitbetaling heet een payout. Twijfel je of je beter met eigen geld kan beginnen? Lees dan mijn artikel over funded account of eigen geld.

Max allocatie

Max allocatie is het maximale bedrag waarmee je bij één propfirm mag handelen. Bij FTMO is dat 4 ton, en daar zit ik zelf op. Wil je daarna verder opschalen, dan ga je naar een tweede propfirm.

Trailing drawdown

Een trailing drawdown is een verliesgrens die omhoog meeschuift als je account een nieuwe hoogste stand haalt. Hij gaat nooit mee omlaag. Stel je hebt een account van $50.000 met een trailing drawdown van $2.000. Je grens ligt dan op $48.000. Staat je account op $51.000, dan schuift hij mee naar $49.000. Zakt je account daarna naar $49.000, dan ben je het account kwijt, terwijl je maar $1.000 onder je startbedrag zit.

Je ziet hem vooral bij propfirms voor futures. De ene propfirm rekent met je afgesloten trades, de andere ook met je openstaande winst. Lees dus precies hoe jouw propfirm hem berekent.

Veelgestelde vragen